Stad Amsterdam

Stad Amsterdam

Beelden Nederland
Introductie van Amsterdam

Amsterdam [stad, Nederland] , hoofdstad van Nederland, tevens naar inwonertal de grootste gemeente van het land, in de prov. Noord-Holland, 201,60 km2 (incl. 42,43 km2 binnenwater), met 739 300 (2004) inw.

De gemeente Amsterdam bestaat uit de stadsdelen Amsterdam-Noord, Bos en Lommer, Buitenveldert/Rivierenbuurt, De Baarsjes, Oud Zuid, Geuzenveld/Slotermeer, Oost/Watergraafsmeer, Osdorp, Oud-West, Sloten, Slotervaart/Overtoomse Veld, Westerpark, Zeeburg en Zuidoost. Onder het bestuur van Amsterdam vallen voorts Driemond, Durgerdam, Holysloot, Ransdorp en Zunderdorp.

Amsterdam strekt zich uit ten zuiden en ten noorden van het IJ en ter weerszijden van de daarin eertijds uitmondende rivier de Amstel; rond de dam die deze vrije uitmonding reeds in 1275 afsloot en waaraan de stad haar naam (oorspronkelijk: Amstelredam, gelatiniseerd: Amstelodamum) ontleent, ligt de oudste kern van de stad. In het IJ monden thans uit:

Amsterdamse gracht
Amsterdamse gracht.

vanuit het zuiden het Amsterdam-Rijnkanaal, vanuit het noorden het Noord-Hollands Kanaal en vanuit het westen het Noordzeekanaal.

Bodem

De bodem van Amsterdam bestaat in het algemeen uit lagen veen, klei en zand. De bovenste laag wordt gevormd door laagveen van 3–4 m dikte. Hieronder volgen lagen van zandhoudende klei en zuivere klei, waarna op een diepte van ca. 11 m beneden NAP de eerste zandlaag volgt, die 3 à 3,5 m dik is en voldoende draagkracht bezit voor normale gebouwen van 4 à 5 bouwlagen. De paalfunderingen van deze gebouwen rusten dan ook meestal op deze zandlaag. Onder deze laag volgt meestal weer zandhoudende klei, waarna doorgaans op een diepte van ca. 18 à 19 m onder NAP de tweede zandlaag volgt. Deze is aanzienlijk dikker en ook draagkrachtiger dan de eerste en reikt met een dikte van 9 à 14 m tot een diepte van gemiddeld 30 m onder NAP. Op deze lagen rusten de paalfunderingen van hoge en andere zware bouwwerken. Voor de aanleg van wegen en straten wordt over het vochtige en slappe laagveen een laag zand gelegd van 1? à 4 m dikte.

Grondgebied

Het grondgebied van de gemeente Amsterdam is aan het eind van de 19de eeuw en het begin der 20ste eeuw door annexatie van randgemeenten of delen daarvan sterk uitgebreid. In 1896 werden delen van de randgemeenten Nieuwer-Amstel (thans Amstelveen geheten), Sloten en Diemen geannexeerd; in 1921 de rest van Sloten, nogmaals delen van Diemen en Nieuwer-Amstel, de gemeenten Watergraafsmeer, Buiksloot, Nieuwendam en Ransdorp en gedeelten van Oostzaan, Zaandam en Ouder-Amstel. In 1966 werden tijdelijk (voor twaalf jaar) delen van de toen opgeheven gemeente Weesperkarspel (de Bijlmermeerpolder en het dorp Driemond) aan Amsterdam toegevoegd; deze toevoeging werd in 1978 (na enige grenscorrecties) definitief. Als gevolg van deze uitbreidingen bestaat de gemeente Amsterdam thans uit een stedelijk gebied en een door woning- en wegenbouw, havenaanleg en industrievestiging snel inkrimpend landelijk gedeelte.

Door de uitbouw van de zuidelijke woongebieden van Amsterdam en de snelle ontwikkeling van Amstelveen en andere randgemeenten is een stedelijke agglomeratie ontstaan met een inwonertal van bijna 1 miljoen. "Amsterdam" © Schriftelijke door en Encarta