Zuid-Afrika

Geografie van Zuid-Afrika

Foto's van Zuid-Afrika
9/08/11

Het landschap van de Republiek van Zuid-Afrika wordt gekenmerkt door een hoog gelegen plateau, het vrijwel ontbreken van laagvlakten en een gesloten kustvorm. Het continentale plat ontbreekt vrijwel, alleen ten zuiden van Afrika tussen Kaapstad en Port Elizabeth strekt zich over 160 km de Agulhasbank uit, de belangrijkste visgrond van het land. Tussen enkele wijduiteengelegen vooruitspringende kapen ontstonden wijde baaien. De enige meer gesloten baai is de Saldanhabaai aan de westkust. Tussen Tafelbaai en Valsbaai ligt het bergachtige schiereiland Cape Peninsula (Kaapschiereiland) met de opvallende Tafelberg. Dit schiereiland eindigt in de rotsachtige Kaap de Goede Hoop. Langs de zuid- en zuidoostkust (toeristisch bekende ‘Garden Route’) rijzen de bergen trapsgewijs op uit zee.

Het plateau van Zuid-Afrika is overwegend vlak en het heeft een gemiddelde hoogte van 1000 tot 1800 m. Het is opgeheven sinds het Krijt en bestaat uit een ondergrond van voornamelijk precambrische kwartsieten, schisten, leien en gneisen. In het noordelijk deel van de Kaapprovincie en in Oranje Vrystaat is deze ondergrond bedekt door horizontale lagen van terrestrische oorsprong, de Karroo-formatie met enige lagen steenkool van behoorlijke kwaliteit. Waar hardere lagen door denudatie van het zachtere omliggende gesteente zijn uitgeprepareerd tot typische vlakke eilandbergen, ontstonden de karakteristieke ‘koppies’. De hoogste punten van het plateau zijn Giants Castle (3820 m), Cathkin Peak (3650 m) en Mont aux Sources (3299 m) in de Drakensberge. De Drakensberge is een hoge rand welke niet door plooiing, doch uitsluitend door opheffing is ontstaan.

De sedimenten van de Stormbergserie (Boven-Karroo) worden hier tegen denudatie beschermd door een dek van een basaltintrusie. Naar het oosten helt het land via de Griqualand-bergen snel af naar zee. Naar het noordwesten strekt zich het Hoge Veld uit. Dit gehele plateau wordt omzoomd door steile erosieranden ( ‘the Great Escarpment’). In de Witwatersrand bij Johannesburg wordt op ruim 1000 m diepte uit kwartsietconglomeraten van de Witwatersrand-supergroep goud gewonnen. Tegenwoordig verkrijgt men ook andere metalen (o.a. uraan) uit deze goudriffen. In het Hoge Veld zijn talrijke intrusiepijpen met een doorsnede van 200 tot 300 m ontstaan, opgevuld met een donkerblauw vulkanisch gesteente, kimberliet. Hierin wordt tot op grote diepte diamant gevonden.

Landschap van Zuid-Afrika
Landschap van Zuid-Afrika. iselingehogeschool.nl
Verder naar het noordoosten daalt het land naar de Limpopolaagte; enkele granietrotsen van oude kernen geven hier het landschap meer reliëf, o.a. de Zoutpansberg (1829 m). Naar het westen daalt het Hoge Veld af naar de halfwoestijn van de Kalahari. Deze laagte van 800 m, opgevuld met jonge zanden, zet zich voort in Botswana. De zuidelijke steilrand van het Hoge Veld heeft verschillende plaatselijke namen, Roggeveld-, Koms-, Nieuwe-, Koudevelds-, Sneeuw- en Stormberge. Naar het zuiden liggen in een laagte van 400 km lang en 100 km breed jonge sedimenten van de Grote Karroo. Ten zuiden hiervan ligt het enige plooiingsgebergte van Zuid-Afrika. De mariene afzettingen van dit Kaap-systeem zijn tijdens het Paleozoïcum geplooid langs de rand van het toenmalige Gondwana, sterk geërodeerd en in het Krijt opgeheven. De zachte schalies van de Bokkeveld-serie zijn diep weggeërodeerd tot de laagte van de Kleine Karroo tussen de harde zandstenen van de Tafelberg-serie, die als scherpe kammen uitgeprepareerd zijn en nu de Zwarte Berge (2325 m) en Lange Berge (2080 m) vormen. "Zuid-Afrika," © Schriftelijke door en Encarta
Tilpasset søgning