Robespierre bracht ze allen ten val, maar viel door zijn onverzettelijkheid zelf als slachtoffer van de terreur op 28 juli 1794. Met hem namen de tweede en radicale revolutie en de terreur een einde. Uit de reactie en de verwarring die volgden, werden de Grondwet van het jaar III en het Directoire (17 oktober 1796 – 10 november 1799) geboren. Deze in zichzelf verdeelde oligarchie had af te rekenen met een revolte van de Parijse burgerij, door Napoleon Bonaparte in bloed gesmoord, met de steeds voortdurende katholieke en koningsgezinde opstand in de Vendée (zie Vendée-opstanden), de socialistische drijverijen van Babeuf en met zware financiële moeilijkheden. De staatsgreep van 18 brumaire (9 november 1799) voerde de Grondwet van het jaar VIII door en richtte het consulaat (11 november 1799 – 18 mei 1804) in, waarvan generaal Napoleon Bonaparte de sterke man was.

De republiek had zich, ondanks binnenlandse chaos en veel voorkomend verraad, met succes tegen haar buitenlandse vijanden weten te verdedigen (zie coalitieoorlogen). Lazare Carnot werd de organisator van deze overwinning. Dank zij hem was bij het einde van 1793 het grondgebied gezuiverd van vijanden en kon men zelfs offensief gaan optreden om de revolutiebeginselen over Europa uit te dragen. Ter zee had anderzijds het ontslag van de koningsgezinde officieren de vloot goeddeels van haar leiding beroofd, wat door het revolutionaire elan niet kon worden gecompenseerd. De wens van Danton aan de republiek de natuurlijke grenzen te geven die de monarchie voor zich had gedroomd, werd bij de Vrede van Campo Formio (17 oktober 1797) verwezenlijkt. Het Directoire had, door de gevierde Napoleon Bonaparte naar Egypte te sturen, zich wel niet van de ambitieuze generaal kunnen ontdoen, maar had daarmee de Franse koloniale politiek in Noord-Afrika ingeluid.