De Pruisische provincies met een sterk aandeel van Polen aan de totale bevolking – Posen, West-Pruisen en Opper-Silezië – ontwikkelden zich nogal uiteenlopend. In Posen werd in 1823 de emancipatie van de boeren doorgevoerd, veertig jaar eerder dan in Russisch Polen. In dezelfde provincie was, vooral onder de adel, het Pools nationaal besef het sterkst ontwikkeld. Aansluitend bij de Maartrevolutie in 1848 te Berlijn brak in Posen – waarheen zich ook vele emigranten begaven die hier een operatiebasis voor acties in Russisch Polen wilden vormen – een opstand uit, die twee maanden later werd gedempt. De realisering van de Duitse eenheidsstaat (1871) bracht een versterking van de reeds eerder herhaaldelijk zichtbaar geworden germaniseringstendenties met zich. In 1876 werd het Duits geproclameerd tot de enige taal waarvan men zich in het ambtelijke verkeer mocht bedienen. De kolonisatiewet van 1886 beoogde de vestiging van Duitse boeren in gemengde en in meerderheid Poolse gebieden te bevorderen.

Oostenrijks Polen

In 1833 werd een poging Galicië tot opstand te brengen aanleiding voor de Oostenrijkse regering het Duitse element ten koste van het Poolse te versterken. Door verraad werd een plan tot opstand in 1846 in Wenen bekend; de rebellen zagen nu van actie af, behalve in de vrije stad Kraków, waar men niet tijdig was gewaarschuwd en die nu door Oostenrijk werd geannexeerd. In Oost-Galicië werden Poolse landheren door Roetheense boeren vermoord. De regering schafte, teneinde de Poolse adel te verzwakken, de lijfeigenschap af. Na de Oostenrijkse nederlaag in de oorlog met Pruisen streefde Wenen naar een akkoord met de Polen. In 1871 werd een speciaal ministerie voor Galicië ingericht, het Pools werd als de taal van het bestuur en het middelbaar onderwijs erkend en een gunstige financiële regeling werd getroffen.

Het economisch beleid was slecht, stond modernisering in de weg en maakte Galicië tot een producent van goedkoop graan en afnemer van industrieartikelen uit welvarender gewesten. Vijf miljoen boeren leidden er een ellendig bestaan. Evenals uit Russisch Polen was er een sterke emigratie naar overzee, vooral naar de Verenigde Staten. "Polen," © Schriftelijke door Emmanuel BUCHOT en Encarta
	Warschau. www.asgard.nl

Tilpasset søgning