Voorafgaand aan de parlementsverkiezingen in 2001 was de regering van premier Buzek aanzienlijk verzwakt toen de liberale Vrijheidsunie (UW) zijn ministers terugtrok uit onvrede over eigenmachtig handelen van de premier. Bij de verkiezingen haalde het afgeslankte restant van de partijencoalitie achter Buzek de kiesdrempel niet. Grote winnaar was een sociaaldemocratische alliantie van SLD en UP. Veel zetels gingen naar radicale, populistische, nationalistische en anti-Europese partijen.

De regering-Buzek had zich gericht op hervorming van gezondheidszorg, pensioensysteem, onderwijs en lokaal zelfbestuur, maar was daar slechts mondjesmaat in geslaagd. De nieuwe coalitie van sociaaldemocraten en een gematigde boerenpartij, geleid door premier Leszek Miller, wilde vooral de moeizaam verlopende onderhandelingen met de Europese Unie vlot trekken. Polen wilde de eigen, naar West-Europese maatstaven verouderde landbouwsector zoveel mogelijk beschermen. Vooruitlopend op de toetreding tot de Unie (1 mei 2004) kon Polen vanaf 2000 zijn landbouwproducten vrij verkopen op de Europese markt. Bij het formuleren van de Europese Grondwet hield Polen lang vast aan een voor zichzelf gunstiger stemverhouding. In 2003 stemde een grote meerderheid van de kiezers in een referendum in met de toetreding tot de EU.

Polen was vanaf maart 2003 actief betrokken bij de Amerikaans-Britse aanval op en bezetting van Irak. Het land leverde enkele duizenden manschappen en bestuurde een veiligheidszone in Centraal-Irak. In 2004 protesteerde Polen tegen het uitblijven van contracten voor de wederopbouw van Irak en tegen de visumplicht die de VS voor Polen hanteerden. 2003 werd gekenmerkt door wijdverbreide sociale onrust over het regeringsbeleid. Premier Miller verloor in 2003 de meerderheid in het parlement nadat hij de boerenpartij uit zijn coalitie had gezet. Aanhoudende onrust binnen de coalitie en de geringe populariteit van zijn regering zorgden ervoor dat Miller in mei 2004 aftrad. Hij werd opgevolgd door Marek Belka (SLD). Bij de parlementsverkiezingen van 2005 werd de SLD gedecimeerd.

De grootste partijen werden Recht en Gerechtigheid (PiS) van Jaros³av Kaczyñski en Burgerplatform (PO) van Donald Tusk. PiS-lid Kazimierz Marcinkiewicz werd premier van een minderheidsregering. De presidentsverkiezingen dat jaar werden gewonnen door Lech Kaczyñski, tweelingbroer van Jaros³av. De regering probeerde een uiterst conservatieve koers te varen, gericht op moreel herstel. Daarbij botste Polen regelmatig met andere, liberalere landen in de EU. Jaros³av Kaczyñski werd in 2006 alsnog zelf premier. Bij vervroegde verkiezingen - wegens voortdurende politieke instabiliteit veroorzaakt door het beleid van de beide broers - in 2007 verloor PiS fors; Donald Tusk van Burgerforum werd de nieuwe premier. Terwijl de buitenlandse betrekkingen gedurende de regeerperiode van de gebroeders Kaczyñski over het algemeen in een gespannen sfeer verliepen, met name m.b.t. Rusland, Duitsland en de Europese Unie, streefde premier Tusk naar een constructieve relatie. Zo bleek zijn regering bereid alsnog het mensenrechtenstatuut van de Europese Unie te ondertekenen dat door de vorige regering als te homovriendelijk werd beschouwd.

Eind 2007 trad Polen toe tot de Schengenzone van vrij personenverkeer binnen de Europese Unie. "Polen," © Schriftelijke door Emmanuel BUCHOT en Encarta

Donald Tusk.

Tilpasset søgning