Japanse geschiedenis in de 20e eeuw : Periode 1945-1970
|
Foto's van Japan |
Het was van het begin af de politiek van de Verenigde Staten (de bezetting van Japan was vrijwel een Amerikaans monopolie) het bestuur over het sterk ingekrompen keizerrijk (Japan had als gevolg van zijn nederlaag 44% van zijn grondgebied, w.o. de Ryukyu-eilanden, en ca. 25% van zijn kapitaalsaccumulatie verloren) te laten uitoefenen door een Japanse regering waarvan de autoriteit ondergeschikt moest zijn aan SCAP (Supreme Command[er] for the Allied Powers). Op 9 oktober 1945 vormde baron Kijuro Shidehara, een van de promotors van de voormalige Volkenbond, een kabinet dat tot 22 april 1946 aan het bewind bleef. Onder deze en de volgende regeringen kwamen vele hervormingen waarop de Amerikanen hadden aangedrongen, tot stand: leger en vloot met hun respectieve luchtmachten werden ‘voorgoed’ afgeschaft; het onderwijs werd gedemocratiseerd; diep ingrijpende agrarische hervormingen (herverdeling van het bouwland) kwamen tot stand; de zaibatsoe, de grote concerns, werden ontbonden; de vrijheid tot het vormen van politieke partijen en de persvrijheid werden hersteld; het vrouwenkiesrecht werd ingevoerd en de kiesgerechtigde leeftijd voor beide seksen werd verlaagd van 25 tot 20 jaar. |
Op 3 november 1946 werd een nieuwe grondwet afgekondigd (van kracht geworden 3 mei 1947). Na de eerste naoorlogse verkiezingen (10 april 1946) werd een liberaalprogressief coalitiekabinet gevormd met S. Yoshida als premier. Bij het vredesverdrag van San Francisco (april 1952) herwon Japan zijn onafhankelijkheid. Het in augustus 1952 met de Verenigde Staten gesloten Veiligheidspact werd in de lente van 1954 gevolgd door een Pact tot Wederzijdse Bijstand. In november 1954 gingen de factie-Hatoyama van de liberale partij en de progressieve partij een fusie aan, die resulteerde in de oprichting van de LiberaleDemocratische Partij (LDP). In december 1954 werd het kabinet-Yoshida opgevolgd door een kabinet met Ichiro Hatoyama als premier – een kabinet dat tot stand kwam dankzij de steun van de socialisten. |
Dit kabinet, dat grotere onafhankelijkheid van de Verenigde Staten en het aanknopen van handelsrelaties met China en de Sovjet-Unie nastreefde, werd in december 1956, de maand waarin Japan toetrad tot de Verenigde Naties, opgevolgd door een kabinet onder leiding van Tanzan Ishibashi, dat in februari 1957 plaats moest maken voor een kabinet onder leiding van Nobusuke Kishi, die als conservatiever en meer pro-Amerikaans gold dan zijn beide voorgangers. |
Het tweede kabinet-Kishi had in 1960 grote moeilijkheden in verband met de verlenging van het Amerikaans-Japanse Veiligheidsverdrag en het uitnodigen van president Dwight Eisenhower voor een bezoek aan Japan; anti-regerings- en anti-Amerikaanse demonstraties, waarbij de ultra-linkse (Blanquistische) studentenorganisatie een belangrijke rol speelde, dwongen Kishi tot aftreden. Het op 19 januari 1960 getekende Veiligheidsverdrag was inmiddels door beide partijen geratificeerd. Op 19 juli 1960 werd een nieuw kabinet met Hajato Ikeda geïnstalleerd. De politieke onrust in dat jaar kwam voorts tot uiting in de moord op de socialistische politicus Inejiro Asanuma. In 1961 werd de Japanoloog Edwin Oldfather Reischauer tot Amerikaans ambassadeur in Japan benoemd, uitdrukking van een |
 |
Olympische Spelen te Tokio. |
ernstig streven naar de verbetering van de betrekkingen tussen beide landen. Het eerste kabinet-Ikeda werd opgevolgd door twee andere (van december 1960 tot november 1964). Eind 1962 werd de handel verder geliberaliseerd (88%); in oktober 1964 werden de Olympische Spelen te Tokio gehouden – een nieuw bewijs van de naoorlogse erkenning van Japan. |
In november 1964 werd het kabinet-Ikeda opgevolgd door een kabinet met Eisaku Sato als premier. Zijn partij, de LDP, en de nationalistische Komeito behaalden in december 1969 een grote overwinning bij de parlementsverkiezingen, terwijl de socialistische oppositie een zware nederlaag leed. Sato werd tijdens zijn bewind geconfronteerd met bewegingen van radicale studenten, die o.m. pleitten voor fundamentele universitaire hervormingen. Algemeen waren de protesten tegen de voorwaarden (o.m. behoud van de Amerikaanse basis) waarop de Ryukyu-eilanden door de Verenigde Staten aan Japan werden teruggegeven (mei 1972). © Schriftelijke door Emmanuel BUCHOT en Encarta |
Tilpasset søgning
|