Jordanië

Geschiedenis van Jordanië : De jaren vijftig

Foto's van Jordanië
18/08/11

In 1945 werd de Arabische Liga geformeerd, waarvan ook Jordanië lid werd. Op 22 maart 1946 erkenden de Britten de Arabische Liga en verwierf Jordanië volledige onafhankelijkheid. Groot-Brittannië behield bases op Jordaans grondgebied en verplichtte zich tot een jaarlijkse financiële steun. Zodra de Britten begonnen zich (gedeeltelijk) uit Palestina terug te trekken en direct daaropvolgend de staat Israël was uitgeroepen (14 mei 1948), vielen Egyptische, Syrische, Iraakse en Jordaanse troepen Palestina binnen. Alleen het Jordaanse leger werd niet door Israël verslagen; het wist het oude stadsdeel van Jeruzalem en grote delen van de Westoever te bezetten.

In 1950 annexeerde Abdoellah deze gebieden, wat in de rest van de Arabische wereld op fel verzet stuitte. Op 20 juli 1951 werd Abdoellah door een Palestijnse nationalist vermoord. Zijn tweede zoon, Talal, regeerde korte tijd, maar moest om gezondheidsredenen het koningschap overdragen aan zijn zoon Hoessein (mei 1953).

De jaren vijftig

Een bron van voortdurende politieke onrust vormde het Palestijnse bevolkingsdeel, dat zijn sympathie en vertrouwen deed uitgaan naar de nieuwe Egyptische machthebber Nasser. Voortdurende grensincidenten met Israël leidden tot diverse Israëlische strafexpedities.

Eind 1955 brak een politieke crisis uit als gevolg van Britse druk om Jordanië tot het Bagdadpact te doen toetreden. Jordanië verklaarde zich ten slotte tegen dit pact en op 2 maart 1956 ontsloeg koning Hoessein Glubb Pasja. In oktober 1956 werd een pro-Egyptische regering gevormd onder de Palestijn Naboelsi. Deze zegde op 29 november het Brits-Jordaanse verdrag op (vertrek Britse troepen).

De Suezcrisis versterkte de pro-Egyptische sentimenten in het land. Een nieuwe politieke crisis in april 1957 leidde tot het aftreden van premier Naboelsi, een verbod op alle politieke partijen en het ongedaan maken van Naboelsi's besluit diplomatieke betrekkingen aan te knopen met de Sovjet-Unie.

Landschap van Jordanië
Landschap van Jordanië. Beeld jordanie.opreisgids.nl
In februari 1958 sloot Jordanië met Irak een federatie als antwoord op de Syrisch-Egyptische unie (Verenigde Arabische Republiek, zie Egypte § 5.9). Na de val van de (eveneens Hasjemitische) monarchie in Irak (14 juli 1958) zond Groot-Brittannië op verzoek van Hoessein parachutisten, die korte tijd in het land bleven. De federatie met Irak werd ontbonden. Slechts Amerikaanse steun hield Jordanië op de been. De koning volgde een pro-Westerse koers; zijn verhouding met president Nasser van Egypte werd steeds meer gespannen en binnenslands kwam zijn positie herhaalde malen in gevaar door activiteiten van Palestijnse oppositionele groeperingen. De koning wist zich echter te handhaven met behulp van hem trouw zijnde bedoeïenentroepen.

"Jordanië" © Schriftelijke door en Encarta

Tilpasset søgning