Geschiedenis van Frankrijk : Consulaat en Keizerrijk

Bij zijn machtsoverneming zag Napoleon zich gesteld voor de onmogelijke opgave het bestaan en de veroveringen van de revolutie door Europa te doen aanvaarden. Zo werd hij meegesleurd in een reeks zegevierende oorlogen tegen de zich steeds hernieuwende coalities (coalitieoorlogen), waarvan Engeland telkens de ziel was. Het continentale imperium dat hij zich daarbij had opgebouwd, zou uiteindelijk ineenstorten door het Engelse overwicht ter zee, het onbreekbaar verzet in Spanje en het nationalisme in Europa, door de Franse Revolutie zelf in het leven geroepen. Op binnenlands terrein streefde Napoleon naar stabilisatie. De administratie, het gerecht en het onderwijs werden hervormd en gecentraliseerd. De Code Civil en de andere wetboeken werden uitgevaardigd. De betrekkingen met de kerk werden hersteld en de economie gesaneerd. Dit en zijn krijgsroem lieten hem toe zich tot consul voor het leven (1802) en tot keizer (1804) te laten uitroepen. Zijn grote heerszucht en militarisme deden hem echter het vertrouwen van de natie verliezen. De nederlaag in de Zeeslag bij Trafalgar (1805) dwong hem tot een soort tegenblokkade (het zgn. Continentaal Stelsel) en daarmee tot de noodlottige veldtocht tegen Rusland (1812). In de Slag bij Leipzig (1813) bezegelde de zesde coalitie zijn ondergang.

De zegevierende terugkeer uit zijn verbanning op Elba duurde slechts honderd dagen. De nederlaag in de Slag bij Waterloo (18 juni 1815) was het onafwendbaar eindpunt van het episch intermezzo, beginpunt tevens van de restauratie.

Het gecentraliseerd bestuur en de wetgeving van de republiek en van het Keizerrijk bleven behouden, maar de adel en de geestelijkheid herwonnen hun politiek overwicht ten nadele van de burgerij. De buitenlandse politiek, in het spoor van de Heilige Alliantie, verwekte verzet. De inzet van een nieuwe koloniale expansie door de verovering van Algiers (1830) kon daaraan niets verhelpen. De autoritaire machtsgreep van Karel X (1824–1830) beantwoordden de liberalen onmiddellijk met de Julirevolutie van 1830.

De Julimonarchie

De burgerlijk denkende Louis-Philippe van Orléans (1830–1848) aanvaardde het, te regeren met een Grondwet die de politieke macht in de handen van de bezittende klasse legde. Sinds de economische depressie van 1846 won de republikeinse en socialistische agitatie gedurig veld. Toen de conservatief Guizot zich in februari 1848 met geweld wilde verzetten tegen het gevraagde algemeen stemrecht, kwam het volk in beweging. De socialist Louis Blanc en de republikeinen vormden een voorlopig bewind. Ondanks de volksoproeren van mei en juni, het laatste door generaal Cavaignac onderdrukt, hielden de burgerlijke republikeinen de bovenhand.

Napoleon Frankrijk.

Aangepast zoeken