Nederland

Finland : Bestuur en samenleving

Foto's van Nederland
23/07/11

De grondwet van 1919 legde de grondslag voor een democratisch staatsbestel. De wetgevende macht berust bij de president tezamen met het 200 leden tellende parlement (Rijksdag) gekozen voor vier jaar volgens algemeen kiesrecht en op basis van evenredige vertegenwoordiging. Alle staatsburgers vanaf 18 jaar hebben actief en passief kiesrecht. Finland was het eerste Europese land dat vrouwen (in 1906) kiesrecht gaf. De zgn. Grote Commissie (een soort Eerste Kamer), bestaande uit 45 leden, heeft een adviserende taak en wordt gekozen door en uit de Rijksdag. De uitvoerende macht ligt in handen van de president en de Raad van State (het kabinet), gevormd door de minister-president en de ministers.

De president der republiek wordt sinds 1994 via directe vrije verkiezingen (daarvoor door een college van 301 kiesmannen) voor zes jaar gekozen. Herverkiezing is slechts één maal mogelijk. De Ålandeilanden (Fins: Ahvenanmaa) hebben zelfbestuur; het administratieve lichaam is een Landsting met een eigen gekozen raad, terwijl een gouverneur (benoemd door de president) de Finse regering vertegenwoordigt. Officiële taal is alleen het Zweeds, de Ålandbewoners zijn niet dienstplichtig en sinds 1982 geven de eilanden eigen postzegels uit.

Bestuurlijke indeling

Administratief is Finland ingedeeld in 6 provincies (läänit), die verder onderverdeeld zijn in districten. Aan het hoofd van elke provincie staat een door de president benoemde gouverneur of maaherra (Zweeds: landshövding). De kleinste bestuurlijke eenheden zijn de gemeenten, die een grote mate van zelfbestuur hebben.

Aansluiting bij internationale organisaties

Finland is, sinds 1955, lid van de Verenigde Naties (en een aantal van haar suborganisaties), de Europese Unie (sinds 1995) en de Noordse Raad (Åland heeft in deze raad een eigen vertegenwoordiging). Daarnaast heeft Finland een waarneemster bij de West-Europese Unie. Voorts is Finland lid van het Internationaal Monetair Fonds, de Wereldbank, de WTO en de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO).

Politieke partijen en vakbeweging

De belangrijkste politieke partijen zijn de Sociaal Democratische Partij (SDP; opgericht in 1899 als Arbeiderspartij Finland, sinds 1903 werkzaam onder de huidige naam, gematigd sociaaldemocratisch programma),

Martti Ahtisaari
Martti Ahtisaari
de Nationale Coalitie Partij (KOK; opgericht in 1918; conservatief), de Centrumpartij (KESK; in 1906 ontstaan als Agrarische Unie, politieke middenpartij), de Linkse Alliantie (VAS; in 1990 opgericht als de opvolger van de Finse Volksdemocratische Unie [SKDL] en de Finse Communistische Partijeenheid [SKP-y; in 1986 van de SKP afgesplitst]), de Groenen (VIHR) en de Zweedse Volkspartij (SFP; opgericht in 1906; vertegenwoordigt de belangen van het Zweedstalige bevolkingsdeel).
Na de verkiezingen van 18 maart 2007 waren de in totaal 200 zetels in het parlement als volgt verdeeld: Centrumpartij (KESK) 51, Nationale Coalitiepartij (KOK) 50, Finse Sociaaldemocratische Partij (SSDP) 45, Linkse Alliantie (VAS) 17, Groenen (VIHR) 15, Zweedse Volkspartij (SFP) 9, Finse Christendemocraten (SKD) 7, overige twee partijen 6. In de vakbeweging werken de sociaaldemocraten en de volksdemocraten (communisten) sinds 1966 samen, wat geleid heeft tot een krachtige vakbeweging (SAK) die meer dan 1,5 miljoen leden telt. Behalve de SAK zijn er o.a. een verbond van academici (AKAVA; ca. 280 000 leden) en een verbond van technici (STKK; ca. 160 000 leden). "Finland," © Schriftelijke door en Encarta
Tilpasset søgning